DİLBİLİM İÇİN KAYNAKÇA

A - H

 

DİLBİLİM ALANI İÇİN "NAÇİZANE" BİR KAYNAKÇA ÖNERİSİ

Listeyi dilbilim alanına özel ilgi duyan ve belli ölçüde artyetişimi olan okurlarımızın dikkatine sunarken, 1972-84 yılları arasında, kıt kaynaklara karşın, üniversite kütüphanemize yeterli giriş sağlamak için ellerinden gelen çabayı gösteren, Hacettepe Üniversitesi, Beytepe Kampüsü Kütüphanesinde görevli bütün arkadaşları burada sevgiyle anmak isterim.

Konularında uzman arkadaşların bu liste için önerilerini sevinçle karşılayacak, öneren kişinin adı ile birlikte listeye ekleyeceğim. Böylece değişik kurumlarda çalışan arkadaşlarımızı da tanımış oluruz. Önerilecek eserlerin, Grubumuzun niteliği gereği, İngilizce'de yayınlanmış ve uluslararası akademik çevrelerde kabul görmüş olması gerekmektedir.

 

 

Aitchison, Jean (1995), Linguistics: An Introduction, (4. basım), London: Hodder & Stoughton. [Prof. Aitchison'un genel okuyucu için son derece akıcı bir dille yazılmış giriş kitaplarından, benim bildiğim en yeni baskısı]

Aitchison, Jean (1989), The Articulate Mammal: An Introduction to Psycholinguistics, London: Hutchinson. [Psiko-dilbilim alanında, "zihin" nasıl çalışıyor sorusu üstüne dil kuram ve varsayımları]

Akmajian, Adrian, Demers, R.A., Farmer, A.K. and Harmish, R.M. (1995) Linguistics: An Introduction to Language and Communication, (4. basım), Cambridge, Mass: MIT Press. [Fonoloji, fonemik, yapıbilim, sözdizim, anlambilim ve pragmatik gibi ayrımlaştırılmış alanlar yerine, etkileşmeyi önplana çıkaran ilginç bir yaklaşım]

Allan, Keith (2001), Natural Language Semantics, Oxford: Blackwell. [Gerek lisans gerek lisansüstü düzeyde, ilgili psikoloji, felsefe, antropoloji, sosyoloji ve iletişim bilimleri verilerinden de geniş şekilde yararlanan bir giriş kitabı]

Ambrose-Grillet, Jeanne (1978), Glossary of Transformational Grammar, Rowley, MA: Newbury House. [Uzman kişiler için bile "zor" bir dilbilim alanında yardımcı kitap -- terimlerin açıklanması]

Ashby, P. (1995), Speech Sounds, London: Routledge. [Özellikle yeni başlayanlar dikkate alınarak hazırlanmış, büyük ölçüde İngilizce üstüne kurulu, çok başarılı bir fonetik çalışması]

Atkinson, Martin, David Kilby, and Iggy Roca (1988), Foundations of General Linguistics, (2. basım), London: Unwin.

Bauer, L. (1989) Introducing Linguistic Morphology, Edinburgh: UP.

Baugh, Albert C. (1993), A History of the English Language, (2. basım), New Jersey: Prentice Hall. [Aslında 5. basımın da çıktığını biliyorum, ama ayrıtılarını araştıramadım]

Bickerton, Derek (1990), Language and Species, Chicago: University of Chicago Press. [Dilin kökenleri ve evrimi konusundaki tartışmalara bir dilbilimciden katkı]

Blake, N. and Moorhead, J. (1993), Introduction to English Language, Houndmills, Basingstoke: Macmillan [Kısa, fakat son derece hareketli ve canlı bir kitap]

Bloomfield, Leonard (1933), Language, New York: Henry Holt. UK basımı: 1935, London: Allen & Unwin [Dilbilimde tanınan belli başlı klasik eserlerden: Rahat okunabilir, ama kuramlardan kimileri o günden bu güne büyük değişim geçirmiş durumda]

Blount, Ben G. (ed.) (1995), Language, Culture and Society. A Book of Readings, (2. basım), Prospect Heights, IL: Waveland Press.

Bolinger,  Dwight (1968), Aspects of Language, New York, Harcourt, Brace, and World. [Bu kitabın "Regarding Language" başlığı adı yeniden yazımı  ile1972de yayınlanmıştır. Aspects'in 2. baskısı (1975) dilbilimciler arasında en tutulandır. Üçüncü baskı 1981... Aslında, geçtiğimiz yy'ın en büyük dilcilerinden sayılan Bolinger'in (1907-1992) tüm eserleri tavsiye olunabilir. Özellikle tavsiye edeceğim bir başka kitabı: Language: The Loaded Weapon, London and New York, Longman, 1980.]

Brown , E.K. and Miller J.E. (1994), Syntax: A Linguistic Introduction to Sentence Structure, 2. basım, London: Routledge.

Burling, R. (1992) Patterns of Language: Structure, Variation, Change, London: Academic Press.

Burton-Roberts, Noel (1997), Analysing Sentences, 2. basım, London: Longman.

Chomsky, Noam (1986), Knowledge of Language: Its Nature, Origins and Use, New York: Praeger. [Dilbilime soyunan herkes Chomsky'den birşeyler okumalı, ama bu o kadar kolay bir üstlenme değil. Burada önerdiğim kitapla başlayabilirsiniz, ama aslında Chomsky'i "Chomsky'i açıklayan" başka kitaplardan izlenmek çok daha kolay]

Calvin, William H. and Derek Bickerton (2000), Lingua ex Machina: Reconciling Darwin and Chomsky with the Human Brain, Cambridge, MA & London: The MIT Press. [Adı kadar korkutucu değil!]

Campbell, L. (1998), Historical Linguistics: An Introduction, Edinburgh: University Press.

Carnie, A. (2002) Syntax. A Generative Introduction, Oxford: Blackwell.

Carr, P. (1993) Phonology, Houndmills, Basingstoke: Macmillan 

Carstairs-McCarthy, Andrew (1999), The Origins of Complex Language: An Enquiry into the Evolutionary Beginnings of Sentences, Syllables and Truth, Oxford: Oxford University Press. [Antropolog olarak dil ve insan beyninin paralel evrimine özel ilgi duyduğum dikkatlerinizden kaçmamıştır. Bu kitabın özellikle üçüncü bölümünü, konunun uzmanı olmayan kişiler için öneririm]

Catford , J.C. (1994), A Practical Introduction to Phonetics, Oxford: Clarendon Press.

Clark, J. and Yallop, C. (1995) (2. basım), An Introduction to Phonetics and Phonology, Oxford: Blackwell. [Özellikle konuşma üretimi ve akustik üstüne bölümleri başta olmak üzere çok yararlı ve geniş kapsamlı bir kitap]

Collinge, N.E. (ed) (1990) An Encyclopaedia of Language, London: Routledge.

Comrie, Bernard (ed) (1990) (1987), The World's Major Languages, Oxford: OUP. [40 çağdaş dünya dili üstüne ayrıntılı bir çalışma. Türkçe, tabii ki dahil: Kornfilt, J. 1987. "Turkish and the Turkic Languages." ss. 619-644.]

Comrie, B. 1992. "Turkic Languages," in W. Bright, ed. International Encyclopedia of Linguistics, Vol. 4: 187-190, Oxford University Press.

Cook, Vivian (1996), Second Language Learning and Language Teaching, (2. basım), London: Arnold. [Yabancı dil öğretmeğe karar verirseniz, yöntembilim açısından ilk okumanız gereken kitap. Teori ve pratik arasında köprü niteliği ile çok yararlı bir kaynak]

Crystal, David (1980), A First Dictionary of Linguistics and Phonetics, London: André Deutsch. [1000 dolayında terimin ayrıntılı açıklaması. Her madde altında, başvurulabilecek kaynaklar da sıralanmış. Her bakımdan kusursuz bir çalışma. Bildiğim en son baskısı 1991]

Crystal, David (1971), Linguistics,  Harmondworth: Penguin Books. [Konunun uzmanı olmayan kişiler için yazılmış, son derece kolay okunabilir bir giriş kitabı: Daha sonra çeşitli yeni vaskıları yapılmıştır]

Crystal, David (1985), What is Linguistics?, 4. basım, London: Edward Arnold.

Crystal, David (1992), Introducing Linguistics, Harmondworth: Penguin Books.

Crystal, David (bildiğim son baskısı 1997), Cambridge Encyclopedia of the English Language, Cambridge: CUP [David Crystal'i teksözcükle tanımlamak isterseniz, onun bir "ansiklopedist" olduğunu söylemek fazla çarpıtıcı olmaz. Her kütüphanede bulunması gereken, ıssız adaya yanınızda götürmek isteyeceğiniz eşsiz bir kaynak]

Culicover, Peter W. (1999), Syntactic Nuts: Hard Cases, Syntactic Theory and Language Acquisition, Oxford: Oxford University Press. [Dilin özelliklerinin zihinsel yetenekler ve dilin kazanılma süreçlerine tuttuğu ayna... Nasıl oluyor da genel ve evrenselin yanında, özel ve öznelleri de algılayabiliyoruz?]

de Saussure, Ferdinand (1857-1913) (1949), Cours de Linguistique Generale, Paris: Payot. [İlk baskısı 1916'da öğrencileri tarafından. İngilizce adı: Course in General Linguistics... İsviçre'li dilbilimci: Çağdaş dilbilim ve yapısalcı ekolün kurucu babalarından... Keşke Fransızca'da okuyabilseydim. Çünkü Saussure'ü kendi dilinde okuyamayınca o kadar "So Sure" olamıyorum!!]

de Swart, Henriëtte (1998) Introduction to Natural Language Semantics, CSLI Publications. ["Center for the Study of Language of Information"... Bu yayınevinin kitapları The University of Chicago Press aracılığıyla dağıtılmaktadır]

Dinneen, Francis P. (1967), An Introduction to General Linguistics, New York: Holt, Rinehart, and Winston. [Genel giriş için. her bölümün sonunda o dönem için çok yararlı bir kaynakça yer alıyor]

Dunbar, Robin (1996), Grooming, Gossip and the Evolution of Language, London: Faber & Faber. [Dilin kökenleri ve evrimi üstüne. Aslında Dunbar akademik alan itibarıyla dilbilimci olmamakla birlikte, keyifle okunan bir kitap -- Zaten dil konusunda "kuru kuru" yazanlar genellikle dilbilimciler değil midir!!]

Fabb, Nigel (1994), Sentence Structure, London: Routledge.

Finch, Geoffrey (1997), How to Study Linguistics, Houndmills, Basingstoke: Macmillan.

Finch, G. (1999), Linguistic Terms and Concepts, Houndmills, Basingstoke: Macmillan.

Finegan, E. (1994), Language: its Structure and Use, (2. basım), Fort Worth: Harcourt Brace.

Fowler, R. (1974), Understanding Language: An Introduction to Linguistics, London: Routledge and Kegan Paul.

Frawley, William (1992), Linguistic Semantics, Hillsdale, New Jersey: Erlbaum. [Teknik bir dille yazılmış olmakla birlikte son derece yararlı ve bilgi dolu bir çalışma]

Fromkin, V. and R. Rodman (1998), An Introduction to Language, (6. basım), Holt, Rinehart & Winston. [Bol egzersiz de içeren, bayağı kalın bir Amerikan ders kitabı]

Fromkin, V. et al (2000), Linguistics, Oxford: Blackwell.

Giegerich, H.J. (1992), English Phonology, Cambridge: CUP.

Gimson, A.C. (1980), An Introduction to the Pronunciation of English (3. basım), London: Edward Arnold. [ Gimson's Pronunciation of English, 2001, 6. basım, revised by Alan Cruttenden. London: Arnold... Konu üstüne temel başvuru kaynaklarından... Gimson (1917-1985, geçtiğimiz yy'ın en büyük fonetikçilerinden biriydi. University College London lengüistik bölüm başkanı olan Gimson, ilk adının kullanılmasından hoşlanmadığı için (ne olduğunu walla ben de bilmiyorum) herkes tarafından A.C. Gimsom olarak tanınırdı.]

Goldsmith, John A. (1999), Phonological Theory, The Essential Readings, Oxford: Blackwell.

Gordon, W. Terrence (1980), Semantics, Metuchen, NJ: Scarecrow. [Bunu dilbilimin en karmaşık dallarından birisine biblioğrafya açısından bir düzen getirme girişimi olarak da yorumlayabilirsiniz. Konu 22 altbaşlık altında kısa açıklamalarla ele alınıyor ve yazar ve terimler endeksi içeriyor]

Graddol, D., Cheshire, J. and Swann, J. (1987), Describing Language,  Milton-Keynes: Open University. [Kısa, kolay okunabilir bir Açık Üniversite ders kitabı]

Halliday, M.A.K. (1978), Language as Social Semiotic, London: Edward Arnold.

Halliday, M.A.K. (1994), An Introduction to Functional Grammar, (2. basım), London: Edward Arnold.

Hartmann, R.R.K. and Stork, F.C. (1972), Dictionary of Language and Linguistics, London: Applied Science Publishers.

Hawkins, Peter (1992), Introducing Phonology, London: Hutchison.

Hawkins, Roger (2000), Second Language Syntax: A Generative Introduction, Oxford: Blackwell.

Hockett, Charles F. (ed.) (1970), A Leonard Bloomfield Anthology, Chicago & London: University of Chicago Press. [Bu kitabın kısaltılmış bir versiyonu 1987'de paperback olarak da yayınlanmıştır. -- Geçtiğimiz yıl kaybettiğimiz Hockett (1913-2001), Bloomfield ekolünün parlayan yıldızı olmuştur. Kendisinin A Modern Course in Linguistics, 1955, başlıklı kitabı da geçtiğimiz yy'ın standart dilbilim kitapları arasında sayılır]

Huddleston, R. & Pullum, G. (2002), The Cambridge Grammar of the English Language, Cambridge: CUP.

Hudson, Richard A. (1984), An Invitation to Linguistics, Oxford: Blackwell.

Hudson, Grover (2000), Essential Introductory Linguistics, Oxford: Blackwell.

Hymes, Dell (ed) (1968), “Linguistics - 1: The field,” International Encyclopedia of the Social Sciences, Cilt 9. [Konuya kısa ama çok yararlı giriş... Dili, genel okuyucu için daha az teknik tutulabilirdi. Ayrıntılı biblioğrafya ile birlikte]

İKİNCİ BÖLÜM: I - Z

DİĞER YARDIMCI KAYNAKLAR

İZBUL'S ALMANACK

ANASAYFA      TESTLER      OKUMA      EĞLENCE